Elektronik ve mobil imza konusu popülerliğini arttırdı.
Merhaba Sevgili Dostlar,
Son günlerde elektronik ve mobil imza konusu popülerliğini arttırdı. Birçok kurumdan kurum içi ve kurum dışı uygulamalarını elektronik ve mobil imza ile buluşturmamız konusunda talepler alıyoruz. Elektronik ve mobil imza artık bir moda olmaktan çıkıp gerçek ihtiyaç olarak yüzünü göstermeye başladı. Kurumlar elektronik ve mobil imzalı uygulamaların faydasını gördükçe kullanım oranı da artmaya başladı. Elektronik ve mobil imzadaki sorunlar da çözülürse bu teknoloji gerçekten ülkemize çok fayda sağlayacak. Sorunlardan en büyüğü elektronik ve mobil imzalamada kullanılan yazılımlar konusunda sadece CWA 170-171 standartlarına uysun şeklinde bir temenninin var olması, ancak uygulamaların bu standartları sağlayıp sağlamadığı konusunda bir denetim ya da otoritenin olmaması. Uygulama sahipleri bu konuda çaresiz durumdalar. Aldıkları yazılımların bu standartlara uygunluğundan nasıl emin olacaklar. Kaldı ki son günlerde oldukça güvenilir olduğu iddia edilen yazılımlar bile hatalı çıkabiliyor. Kamu Kurumlarındaki 2006/13 Başbakanlık genelgesi gereği yapılan TÜBİTAK denetimleri rahatlatıyor ama tüm sektör için acil bir çözüm bulunmalı. Sanıyorum elektronik/mobil imza konusundan sorumlu Bilgi ve İletişim Teknolojileri Kurumu’nun soruna acil çözüm üretmesinde ve uygulama sağlayıcıları rahatlatmasında fayda var. İkinci temel sorun da elektronik imzadaki yüksek maliyet. Bu sorun mobil imza ile çözüm bulmaya başladı ama Vodafone aboneleri henüz bu servise kavuşamadı.
Elektronik ve mobil imzadaki tüm güçlüklere rağmen son dört haftada mobil imza tam anlamıyla depara kalktı. Mobil imza sayısı bugüne kadar olan sayıyı ikiye katladı. Bunda en büyük etki “Tek Kullanımlık Şifre” uygulamasının, BDDK’nın 14.09.2007 tarih ve 26643 sayılı “Bankalarda Bilgi Sistemleri Yönetiminde Esas Alınacak İlkelere İlişikin Tebliği” gereğince 1 Ocak 2010 tarihi itibariyle yasal olarak zorunlu hale gelmesi. 1 Ocak 2010 tarihinden itibaren Türkiye’deki tüm bankalarda İnternet Şubesi’ne giriş işleminde, müşteri numarası, parola ve şifre bilgilerine ek olarak “Tek Kullanımlık Şifre” girilmesi de gerekiyor. Bu amaçla “SMS ile giriş şifresi”, “Şifrematik”, “Cep Şifrematik” veya “Mobil imza” uygulamalarından biri kullanılabilecek. İşte bu zorunluluk herkesi en güvenli ve hukuksal geçerli yol olan mobil imza kullanımına yaklaştırdı ve mobil imza sayısının birden artmasına sebep oldu. Ülkemizde bu tip zorunlu uygulamalar ile mobil imza/elektronik imzalı kullanım çok çabuk yaygınlaştırılabilir. Bu arada İnternet Bankacılığı girişlerinde mobil imza kullanımı yanısıra Şifrematik ya da başka isimlerle anılan ve token şeklindeki küçük cihazlar da kullanılmaya devam ediyor. One Time Password (Tek Kullınımlık Şifre) adı verilen bu cihazlar kullanıcılara ücretli olarak sunuluyor. 20-40 TL arası değişen fiyatlarda sunulan bu cihazlar her talebinizde size yeni bir şifre üretiyor ve bu şifreyi kullanarak sisteme giriş yapıyorsunuz. Türkiye Finans Katılım Bankası “Mobil CepŞifre” uygulamasını sunarak ayrı bir cihaz yerine cep telefonu ile şifre üretme imkanını kullanıcılara sunmuş. Mobil CepŞifre, Java desteği olan cep telefonlarıyla çalışan ve tek kullanımlık şifreler üretebilen bir uygulama. Mobil CepŞifre uygulaması ile üretilen şifreler tek kullanımlık ve süreli. İkinci bir kez daha siz ya da bir başkası tarafından kullanılamıyor. Uygulamayı Java tabanlı cep telefonlarının yanısıra Türkiye’de ilk defa BlackBerry ve iPhone sahipleri de kullanabiliyor. Böylece hem ayrı bir cihaz kullanmaktan kurtuluyorsunuz hem de bu cihaz için ücret ödemeye gerek kalmıyor. Size tavsiyemiz elbette en güvenli ve hukuksal geçerli tercih olan mobil imzayı kullanmanız, ancak Türkiye Finans’ın kullanıcılarına sunduğu bu güzel alternatifi de sizlerle paylaşmak istedim.
Türkiye’de elektronik imzaya geçen kurumlardan biri de Gümrük Müsteşarlığı. Gümrük Müsteşarlığı Tır Karnelerinin ve Anrepo Beyannamelerinin imzalanmasından özet beyan ve detay beyan imzalanmasına kadar birçok alanda elektronik ve mobil imzayı kullanıyor. Geçtiğimiz aylarda EDI (Elektronik Veri Değişimi) sisteminin tamamen kapatılıp e-beyannameye geçilmesi konusunda planlı bir çalışma başlatılmıştı ancak sistemde çıkan aksaklıklar nedeniyle bu plan ertelenmişti. 14 Ocak’ta bu plan yeniden devreye alınacak ve kademeli olarak bütün gümrüklerde EDI kapatılıp sadece e-beyanname kullanılacak. Bu defa planın düzgün olarak çalışmasını diliyoruz. Basından alınan verilere göre 2008 yılının Haziran ayı itibariyle 10 gümrük idaresinde başlatılan elektronik imza pilot uygulaması, tüm Türkiye’ye hızla yaygınlaşacak. Günlük ortalama 8 bin beyanname EDI ile sunulurken, sayısı 6 bine ulaşan elektronik imzalı beyannamelerin aradaki farkı kapattığı görülüyor. E-imzalı tescil sayısı günlük 9 bin 313’e ulaşırken EDI’lı tescillerin sayısı 7 bin 547’de kalıyor. Elektronik imzanın kullanım oranı ise yüzde 43. Sistem tamamlandığında ise günde 15 bin beyannamenin elektronik imzalı olarak sunulacağı tahmin ediliyor.
Sevgili dostlar 7. E-tr ödül töreni 13 Ocak Çarşamba günü Çankaya Kökşkünde yapıldı ve ödüller sahiplerine Cumhurbaşkanı Sn. Abdullah GÜL tarafından verildi. Kanımca bu yarışma eskisi gibi ilgi görmüyor ve kurumlar projelerini buraya göndermiyorlar. Aday olan ve ödül alan projeler oldukça değerli projeler ancak Türkiye’de bu projeler gibi değerli ve belki de çok daha yaygın ve etkin kullanımlı, faydası yüksek projeler mevcut. Bu seneki 'eTR Ödülleri'ne 'Kamudan Vatandaşa e-Hizmetler Kategorisi'nde; Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı Sigortacılık Genel Müdürlüğü 'OTOKONTROL 5664' projesiyle, Çevre ve Orman Bakanlığı 'Ulusal Hava Kalitesi İzleme Ağı' projesiyle, Söke Belediyesi 'Akıllı Kent Otomasyon Sistemi (AKOS)' projesiyle ve Şişli Belediyesi 'e-Şişli' projesiyle aday oldu ve Söke Belediyesi yapılan elektronik oylamayla ödüle layık görüldü. 'Kamudan İş Dünyasına e-Hizmetler Kategorisi'nde; Akdeniz Üniversitesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü 'Kamu Mal/Hizmet Alımlarında Veri Tabanı ve İnternet Uygulaması ile Oluşan Saydamlık' projesiyle, Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü Gümrük Müsteşarlığı 'GÜMKART- Gümrük Tahsilat Sistemi' projesiyle aday oldu ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü ödüle layık görüldü. 'Kamudan Kamuya e-Hizmetler Kategorisi'nde; Başbakanlık Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü 'Sosyal Yardım Bilgi Sistemi' projesiyle, Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü 'Kamu Personeli Maaş Otomasyon Sistemi' projesiyle ve Maliye Bakanlığı Strateji Geliştirme Başkanlığı 'Maliye SGB.net Sistemi' projesiyle aday oldu ve Başbakanlık Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü ödüle layık görüldü. Törende ayrıca 'e-Belediyecilik Özel Ödülü' Gaziantep'in Şahinbey ilçesine, 'e-Belediyecilik Özel Başarı Ödülleri' ise, Ankara'nın Etimesgut belediyesi ile İstanbul'un Bayrampaşa belediyesine verildi.
Sevgili Dostlar, daha önceki yazılarımda size Bilgi Toplumu Ajansının kurulacağından söz etmiştim. Bu konu uzun zaman tartışıldı ve son gelen bilgilere göre Bilgi Toplumu Ajansı kurulması konusu rafa kaldırılmış. Gelecek ay görüşmek üzere, sağlıcakla kalın…
